ზღვამიწეთის ჯადოქარი

%e1%83%96%e1%83%a6%e1%83%95%e1%83%90%e1%83%9b%e1%83%98%e1%83%ac%e1%83%94%e1%83%97%e1%83%98%e1%83%a1-%e1%83%af%e1%83%90%e1%83%93%e1%83%9d%e1%83%a5%e1%83%90%e1%83%a0%e1%83%98-%e1%83%a3%e1%83%a0%e1%83%a1

ზღვამიწეთის ჯადოქარი
ავტორი: ურსულა კ. ლეგუინი
გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” – “BOOKS IN BATUMI” Publishing

თუ როდესმე დაგისვამთ შეკითხვა, საიდან დაიწყო ფენტეზი ისეთ სახით, როგორიც დღეს გვიყვარს (თუ არ ჩავთვლით ბეჭდების მბრძანებელს) და როგორ დაიბადა იდეა ჰარი პოტერსა და ქარის სახელზე, სწორედ ეს წიგნია პასუხი. გენიალურმა ურსულა ლეგუინმა 1968 წელს შექმნა ზღვამიწეთის ჯადსნური სამყარო, ჯადოქრობის სკოლით, შელოცვებით და ჭირვეული, უნიჭიერესი ჯადოქარი ბიჭით; სამყარო, სადაც სახელების ცოდნას უდიდესი მნიშვნელობა აქვს. ძნელად წარმოსადგენია, რა გზით წავიდოდა და განვითარდებოდა ფენტეზის ჟანრი, რომ არა ურსულას “ზღვამიწეთის ციკლის” წიგნები. თუ ვინმე იმსახურებს ფენტეზის დედის სახელს, ეს სწორედ ურსულა ლეგუინია.

ზღვამიწეთის რუკა (დიდი ზომის რუკის ჩამოსატვირთათ დააწკაპეთ აქ):
%e1%83%96%e1%83%a6%e1%83%95%e1%83%90%e1%83%9b%e1%83%98%e1%83%ac%e1%83%94%e1%83%97%e1%83%98%e1%83%a1-%e1%83%a0%e1%83%a3%e1%83%99%e1%83%90-%e1%83%9b%e1%83%98%e1%83%9c%e1%83%98-%e1%83%91%e1%83%98

მოვლენები სწორედ ამ სამყაროში ვითარდება. ეს რუკა ავტორმა თვითონვე დახატა. წიგნის მთავარი გმირი ახალგაზრდა ბიჭი გედია, რომელსაც ჯადოქრობის განსაკუთრებული ნიჭი აღმოაჩნდება. ნიჭს კი სწორედ მაშინ აღმოაჩენს საკუთარ თავში, როცა მის მშობლიურ სოფელს თავს დაესხმებიან სხვა კუნძულელი მეკობრეები. გედი ჩაიდენს იმას, რასაც არავინ ელის მისგან. თავისდაუნებურად გედი შეძლებს, სოფელს აარიდოს სასტიკი თავდასხმა. ნორჩი ჯადოქრის ამბით ზღვამიწეთის ერთ-ერთი უდიდესი ჯადოქარი ინტერესდება, რომელიც მომავალში გედის მასწავლებელი და მეგობარი გახდება. სწორედ აქ იწყება გედის გზა დიდი ჯადოქრობისკენ, რომელიც ძალიან ბევრ საინტერესო, დაძაბულ და გონებამახვილურ თავგადასავალს გვპირდება.

თუმცა ყველაფერისდა მიუხედავად გედი მაინც პატარა ბიჭია, თავისი სიჯიუტით, გამოუცდელობით, გაჯიბრებისა და მუდმივად რაღაცის დამტკიცების სურვილით. და ისევე, როგორც ყველა ბიჭი ახალგაზრდობაში, გედიც უშვებს შეცდომებს. მას უწევს საკუთარ შეცდომებზე პასუხის გება და უპირისპირდება ძალას, რომელიც თვითონვე შექმნა – საკუთარი თავის ბნელ მხარეს; საკუთარი თავის ნაწილს, რომელსაც ვერც ჩამოიშორებ და ვერც სამუდამოდ დაამარცხებ, მაგრამ შეგიძლია მუდმივად აკონტროლო.

წიგნი სწრაფად და მსუბუქად, ერთი ამოსუნთქვით იკითხება, გამყოფებს მუდმივად დაძაბულობაში და შეუძლებელია, მოწყდე. შვილები რომ მყავდეს, აუცილებლად ვურჩევდი ამ წიგნის საკითხვას, რადგან ჯადოქრობაზე მეტად ეს წიგნი ადამიანის ბუნებაზეა, ადამიანის ხასიათსა და მუდმივ ბრძოლაზე საკუთარი უარყოფითი თვისებების წინააღმდეგ. ეს არის წიგნი, სადაც ნათლად ჩანს, რამხელა ომი უწევს ადამიანს საკუთარი მეორე მეს, ბნელი მხარის დასამორჩილებლად. ურსულა გვიჩვენებს, რა ადვილია დაუფიქრებლობის, წინდაუხედაობისა და ბავშვური გამოუცდელობის გამო შეცდომის დაშვება და რამდენი ძალისხმევაა საჭირო ამ შეცდომის გამოსასწორებლად.

განსაკუთრებით დადებითი ისაა, რომ ზღვამიწეთის სამყაროში არ არის ომები, არ არიან ჯარისკაცები, არმიები, არავინ ხოცავს ერთმანეთს, არავინ იბრძვის ტერიტორიებისათვის. შესაბამისად, ბევრი სხვა წიგნისაგან განსხვავებით მთავარი ბრძოლა არა “მტრებთან”, არამედ საკუთარ თავთან აქვს მთავარ გმირს. დღევანდელ სამყაროში იშვიათია ისეთი წიგნები, რომლებიც კეთილისა და ბოროტის დაპირისპირებას ძალადობის, ხოცვა-ჟლეტისა და ომების გარეშე გადმოგვცემს. ესეც კიდევ ერთი დამატებითი მიზეზი, თუ რატომ უნდა წაიკითხოთ და წააკითხოთ თქვენს შვილებს.

ყურადღება უნდა მიაქციოთ იმასაც, რომ გედი არაა თეთრკანიანი პერსონაჟი. ბოლოსიტყვაობაში ავტორი წერს: “1967 წელს თეთრკანიან მკითხველთა უმრავლესობა მზად არ იყო ყავისფერკანიანი გმირის მისაღებად.. ეს საკითხი წინა პლანზე არ წამომიწევია და როდესაც წიგნის კითხვისას საკმაოდ წინ წახვალთ, მხოლოდ მაშინ ხვდებით, რომ გედი, სხვა პერსონაჟების უმეტესობის მსგავსად, თეთრკანიანი არაა… გედს სპილენძისფერ-მოყავისფრო კანი აქვს, მის მეგობარ ვეჩს – შავი. ამით რასისტულ ტრადიციას წიხლს ვკრავდი.”

ცალკე ქებას იმსახურებს ყდის დიზაინერი ნატალია ავალიანი – გედი სწორედ იმ ფერადაა დახატული, როგორიც ურსულას წარმოედგინა და მისი აჩრდილი, რომელიც კვალად მიჰყვება გედის იდეალურად გადმოსცემს წიგნის მთავარ პასაჟს. იდეალური ნამუშევარია!

ზღვამიწეთის ციკლი 6 წიგნისგან შედგება: ზღვამიწეთის ჯადოქარი, ატუანის აკლდამები, უშორესი ნაპირი, ტეპანუ, ზღვამიწეთის თქმულებანი და სხვა ქარი. გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” სერია “ფანტასტიკური ბიბლიოთეკის” ფარგლებში გამოსცემს მომდევნო ნაწილებსაც.

MiNi Library

facebook
goodreads

დიუნი

დიუნი ფრენკ ჰერბერტი

დიუნი
ავტორი: Frank Herbert
გამომცემლობა: გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” – “BOOKS IN BATUMI” Publishing
სერია: ფანტასტიკური ბიბლიოთეკა

ხშირად მსმენია, რომ ფრენკ ჰერბერტმა “დიუნით” ისევე შეცვალა სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრი, როგორც ტოლკინის “ბეჭდების მბრძანებელმა” ფენტეზის სამყარო. ეს შეფასებაც კი საკმარისია, რომ ამ წიგნის წაკითხვა მოგინდეთ. წარმოიდგინეთ, “დიუნი” რომ არა, სავარაუდოდ, არანაირი “Star Wars” არ იარსებებდა და არავინ უწყის, საი-ფაის ჟანრი განვითარების ჩანასახოვანი ეტაპიდან რა მიმართულებით განვითარდებოდა. შეიძლება, თამამად ითქვას, რომ ფრენკ ჰერბერტმა ამ წიგნით ჟანრი სულ სხვა საფეხურზე აიყვანა და შექმნა საძირკველი, რომელზეც სხვა არანაკლებ საინტერესო და აღიარებულმა ავტორებმა თავიანთი შემოქმედება დააშენეს.

“დიუნი” კოსმოსური დრამაა? პოლიტიკური თრილერია? ფანტასტიკაა? მაკიაველის “მთავარია” პლანეტარული მასშტაბით? ფილოსოფიური ნაშრომია? თანამედროვე მსოფლიოს ანარეკლია საი-ფაი წიგნში? ფანტასტიკაა? რელიგიური ფანატიზმია? იქნებ ეს წიგნი სიყვარულსა და იდეალებისადმი ერთგულებაზეა? – ყველაფერი ერთად და კიდევ უამრავი რამ.

ატრეიდისების ოჯახი პლანეტა კალადანის მმართველები, იმპერატორისგან მიიღებენ ახალ პლანეტას სამართავად – არაკისს. პლანეტას, სადაც სამყაროში ყველაზე ძვირფას სუნელს – მელანჟს – მოიპოვებენ. მიუხედავად ასეთი მდიდრული პლანეტის მიღებისა, ყველასათვის ნათელია, რომ ატრეიდისების გვარი უამრავ მტერს იჩენს არაკისის ყოფილი მმართველების, ჰარკონენების სახით და რომ ეს იმპერატორის მხრიდან ძღვენზე უფრო მეტად სასიკვდილო განაჩენის ტოლფასია.

არაკისზე გადასახლებულ ოჯახს უწევს ახალი ტრადიციების, გამოწვევების, სირთულეებისა და ხალხის გაცნობა, ხოლო ახალგაზრდა პოლ ატრეიდისს მალევე მოუწევს მართვის სადავეების ხელში აღება, გახიზვნა, დევნაში ყოფნა, ახალი მომხრეების აღმოჩენა, ლიდერად ჩამოყალიბება და საკუთარი თავის შეცნობა. წიგნს ფონად გასდევს არაკისული თქმულება ლიდერზე, რომელიც უდაბნოში მცხოვრებ მებრძოლ ტომს, ფრემენებს უნდა ჩაუდგეს სათავეში. არის კი ახალგაზრდა ატრეიდისი ის, ვისაც ელიან? ან იქნებ ის ბევრად მეტია, ვიდრე სხვებს წარმოუდგენიათ? ვინ იცის…

წიგნი ძალიან კარგად იკითხება და დიუნის ფანტასტიკური სამყარო უბრალოდ უზადოდაა დახატული. იშვიათია იგნები, სადაც ასეთ თვითმყოფად, განვითარებულ, კარგად აღწერილ და ადვილად წარმოსადგენ სამყაროსა და მოქმედ გმირებს ხატავს ავტორი. წიგნის კითხვისას, არაკისის პლანეტას გრძნობთ, უდაბნო გწვავთ და მელანჟის სურნელი ცხვირში გიღიტინებთ. განსაკუთრებულ შთაბეჭდილებას ახდენს უდაბნოში მცხოვრები ფრემენების აღწერა, ცხოვრების წესი, წყლისადმი მათი ზერაციონალური დამოკიდებულება, ფილოსოფია და მთელი ამ უზარმაზარი ადამიანური მასის ერთიანი მიზანი, მისია – პლანეტის ბუნებრივი გარემოს ცვლილება. მისია, რომელსაც ასობით წელი დასჭირდება, მაგრამ ამისთვის ღირს ცხოვრება.. სიკვდილიც.. ძნელია, არ მოიხიბლოთ ფრემენებით, უბრალოდ შეუძლებელია. თუ არაკისს მათი თვალით შეხედავთ, მაშინ უდაბნოს რომანტიზებასაც შეძლებთ და შეიძლება, არაკისის მწველი მზე ისეთი მცხუნვარე აღარც მოგეჩვენოთ.

წიგნში ნახავთ ძალიან ბევრ პერსონაჟს და თქვენც ჩემსავით გაგიკვირდებათ, როგორ ახერხებს ავტორი ასე ადვილად, ასეთ მცირე მონაკვეთში, დახატოს, აღწეროს და გაგაცნოთ თითოეული მათგანი. ყველა დასრულებული, ხორცშესხმული პერსონაჟია თავისი ფიქრებით, სურვილებით, იდეალებით,  იდეებით და ამ იდეებისათვის თავგანწირვის უნარით. განსაკუთრებით გამოყოფას იმსახურებს ლიეტ კაინსი და მისი მამა, ადამიანები, რომლებმაც არაკისის პლანეტის ბუნებრივი გარემოს შეცვლის იდეა შექმნეს, განავითარეს და განხორციელება დაიწყეს. იდეალებისათვის მებრძოლი ორი ძალიან ძლიერი პერსონაჟი! ოხ, რამდენი კარგი რამ გელით წინ წიგნის კითხვისას, რამდენჯერ მოიხიბლებით იდეებითა და შეუპოვრობით, გეგმებით.. მშურს თქვენი..

მოქმედი! არსებები, რომლებიც უდაბნოში შესულ ხალხს შიშის ზარს სცემენ და ყველანაირად ცდილობენ, სუნელის მოპოვების შეჩერებას. ღვთაებრივი არსებები. ჩემი აზრით, ეს ორი ჩანახატი იდეალურად აღწერს არაკისის უდაბნოში ფრემენებისა და მოქმედის თანაცხოვრებას:Dune_Concept_Art_Illustration_01_Henrik_Sahlstrom

mokmedi

ამ წიგნში ყველა რაღაცისთვის იბრძვის. ყველა რაღაც იდეას ემსახურება. ყველას აქვს ბრძოლის მიზეზი. არაკისში ყველა თავის მიზეზს და მომავალს ხედავს. და ეს მომავალი ყველას წარმოსახვაში განსხვავებულია. პოლ ატრეიდისი კი ერთადერთია, ვისი გონებაც ყველა შესაძლო მომავალს ხედავს, ის თითქოს მილიონობით ჭადრაკის დაფასთან ერთდროულად მილიონობით სხვადასხვა პარტიას თამაშობს და მილიონობით განსხვავებულ ტაქტიკას ცდის. ეს ჭადრაკის დაფა კი პლანეტა არაკისია, თვითონ კი ამ საჭადრაკო დაფის ცენტრშია.

ცალკე აღნიშვნის ღირსია ჩანისა და პოლის სიყვარულის ისტორია. ჩემი აზრით, ფანტასტიკის სამყაროში ერთ-ერთი ყველაზე სრულყოფილი წყვილია ❤

არ შემიძლია, განსაკუთრებით არ გამოვყო  პრინცესა ირულანის ჩანართები ყოველი ახალი თავის წინ. ხომ არსებობს “ფლეშბექი”? ამას კი არ ვიცი რა ეწოდება –  “ფლეშფორვარდი”? ერთგვარი შესავალია ყველა თავის წინ. პრინცესა ირულანის ჩანართები გიღებს კარს ახალ საფეხურზე, გამზადებს სიახლისთვის და ამბებისთვის, რომელიც მალე უნდა გაიგო. დიდი სიამოვნებით წავიკითხავდი ცალკე წიგნადაც!

წიგნის კითხვისას უბრალოდ შეუძლებელია, ძალიან ბევრი პარალელი არ გაავლო ისტორიულ, რეალურ მოვლენებთან, პირებთან, ერებთან და ქვეყნებთანაც კი. ავიღოთ თუნდაც სუნელი მელანჟი. რა არის მელანჟი დღევანდელ მსოფლიოში? რა განსაზღვრავს ამინდს? ფასებს?
ნავთობი = მელანჟი.
პოლ ატრეიდისი ახალგაზრდა ლიდერი, მდიდარი ოჯახის შთამომავალი, იწყებს მოძრაობას და ილაშქრებს სუნელის მფლობელებისა და მონოპოლისტების წინააღმდეგ. არავის გაგონებთ? ახალგაზრდა, მდიდარი ლიდერი მენავთობეების წინააღმდეგ?..
თვითონ ფრემენები და მათი ენა სავარაუდოდ ფრენკ ჰერბერტმა არაბული რეალობიდან აიღო: ფრემენები უდაბნოს მომთაბარე ბედუინები არიან.
არაკისი, უდაბნო, ფრემენები, სუნელი = არაბეთი, უდაბნო, ბედუინები, ნავთობი.
არაბულის გარდა ხშირად გამოიყენება აშკარად თურქული სიტყვებიც, როგორც ჩანს ეგზოტიკისათვის. ასე მაგალითად: ქუჩაში წყლის გამყიდველები ხმამაღლა გაიძახიან “სუ-სუ-სუუკ”. თურქულად “სუ” არის წყალი. ასევე არის საუბარი ლეგენდაზე, სადაც ნახსენებია ფორთოკალის ბაღები (თურქულად ფორთოხალი) და ბაქლავა (თურქული, აღმოსავლური ტკბილეული).
არ შეიძლება, თქვენი ყურადღება არ მიიქციოს, სუნელს დახარბებულმა პერსონაჟმა, ატრეიდისების მოწინააღმდეგემ – ვლადიმირ ჰარკონენმა. რატომ სლავური სახელი? რატომ ასეთი ამაზრზენი გარეგნობა? რატომღაც ვფიქრობ, რომ ავტორმა ბარონ ვლადიმირ ჰარკონენის სახით საბჭოთა კავშირის ხატება შექმნა.

განსაკუთრებით საინტერესოა ფრენკ ჰერბერტისეული შეხედულებები რელიგიასა და პოლიტიკაზე: When religion and politics ride in the same cart and that cart is driven by a living Holy man, nothing can stand in the path of such a people. ძალიან ბევრი მკითხველისათვის ეს კიდევ ერთი დადასტურებაა, რომ ავტორი ახდენს მუსლიმური კულტურის რომანტიზებას. წიგნის კითხვისას ძნელია, არ დაეთანხმო ამ პასაჟს. მითუმეტეს მაშინ, როდესაც წიგნში თვითმკვლელი ტერორისტის მონაკვეთსაც წააწყდებით.

თუმცა, როგორც არ უნდა ვატრიალოთ წიგნი, ის ბევრად მეტია, ვიდრე ეს ცალკეული მომენტები და მსგავსებები  და ჩემი აზრით, ერთხელ წაკითხვა აშკარად არაა საკმარისი წიგნის ბოლომდე გასაგებად.

მოვა დრო და “დიუნის” მწველ უდაბნოში კიდევ ერთხელ შევაბიჯებ.
თქვენც გეპატიჟებით!

P.S.
აქვე მინდა ღვნიშნო, რომ ქართული თარგმანის ქავერი არის შეუდარებლად კარგი. თუ დააკვირდებით, სუნელის მარცვლებსაც კი აღმოაჩენთ გარეკანზე მობნეულს. შეგიძლიათ,  უცხოური გამოცემების, ჩემი აზრით, ორ სხვა საუკეთესო გარეკანსაც შეადაროთ:

Dunedune_poster_27

MiNi Library

facebook
goodreads

ქარის სახელი

ქარის სახელი პატრიკ როთფუსი

ქარის სახელი (მეფის მკვლელის ქრონიკები #1)
ავტორი: პატრიკ როტფუსი
გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” – “BOOKS IN BATUMI” Publishing
სერია: ფანტასტიკური ბიბლიოთეკა

ეს წიგნი წაკითხვის დღიდან ჩემი რჩეული წიგნების სიის ახალი წევრია! ასე რომ, არ გაგიკვირდეთ, მეგობრებო, თუ ხშირ-ხშირად დაგაძალებთ ამ წიგნის წაკითხვას.

მე მიყვარს ფენტეზის ჟანრი.

თუმცა ამ ჟანრშიც არის ბევრი წიგნი, რომელიც ერთი თავით მაღლა დგას სხვებზე. აი მაგალითად, როულინგის ჰარი პოტერი – ჯადოქრობის სკოლა, ძალიან სახასიათო მასწავლებლების პერსონაჟები, კარგი მეგობრები, მომაკვდინებელ მოწინააღმდეგესთან დაპირისპირება, თავგადასავლები და ტრიუმფალური გამარჯვება. აი, რატომ მოგვწონს ყველას ჰარი პოტერის ტომეულები.
ავიღოთ საპკოვსკი და მისი მხედვარი – გერალტ რივიელი. შუასაუკუნეების სამყარო, მაგია, განსაკუთრებული ძალებით და გონებით დაჯილდობული ჯადოქარი მებრძოლი, სიყვარულის მაგიური ისტორია, სხვებისგან გამორჩეულობა, კარგი მეგობრები და, რა თქმა უნდა, გმირული ისტორიები და თავგადასავლები. საპკოვსკის მიერ აღწერილი მაგიური სამყარო ძალიან ბევრი სხვა ფენტეზის წიგნს დაედო საფუძვლად და გერალტ რივიელის თავგადასავლები ჩემთვის უძვირფასესი წიგნებია.

რატომ მოვყევი ეს ყველაფერი? იმიტომ, რომ პატრიკ როტფუსმა მოახერხა და ეს ორი სამყარო გააერთიანა: ძალიან ნიჭიერი 15 წლის ბიჭუნა, ჯადოქრობის უნივერსიტეტი, ძალიან სახასიათო და საინტერესო პროფესორების პერსონაჟებით, მეგობრები, სიყვარულის ისტორია, ბრძოლა თვითგადარჩენისთვის, ლეგენდები და უბრალოდ ძალიან მაგარი ამბავი. აქვე შეხვდებით ალბათ ფენტეზის სამყაროში ყველაზე ნერვების მომშლელი გოგონას პერსონაჟს – დენნას, თუ, რა თქმა უნდა, ეს მისი ნამდვილი სახელია.

თხრობა იწყება ფუნდუკში, რომელიც ერთი შეხედვით ჩვეულებრივ მეფუნდუკეს ქვოთს და მის მეგობარს, დამხმარეს ბასტს ეკუთვნით. ცხოვრება მდორედ მიედინება, ყოველი დღე ერთმანეთს ჰგავს… ყველაფერი კი მაშინ იწყება, როდესაც ფუნდუკში მემატიანე შემოვა და ქვოთს სთხოვს, მოუყვეს ისტორია. ის მეფუნდუკეს სთხოვს, მოყვეს ამბავი ლეგენდარული, წარსულის აჩრდილად ქცეული პიროვნების შესახებ, ვის დავიწყებასაც მეფუნდუკე ერთფეროვანი დღეების საშუალებით ცდილობს.. ძნელად, მაგრამ მაინც ქვო იწყებს მოყოლას.. და ეს ალბათ ყველაზე საინტერესო ისტორიაა, რომელიც ოდესმე მოგისმენიათ!

მიუხედავად იმისა, რომ “ქარის სახელი” “მეფის მკვლელის ქრონიკების” სერიის პირველი წიგნია, აქ ვერსად ნახავთ ვერც მეფეს, ვერც მის ხსენებას, ან თუნდაც ქვეტექსტს მეფის შესახებ. ქვო კლავს მეფეს? ის არის მეფის მკვლელი? ეს წიგნი ამაზე ნამდვილად არაა. თვითონ ჯადოქრობაც კი (სიმპათია – ასე ეწოდება ჯადოქრობას წიგნში) რეალურად მხოლოდ 4-5-ჯერ ჩანს. ეს წიგნი არც ჯადოქრობაზე არაა მეტწილად. (წიგნში არ გამოიყენება სიტყვები ჯადოქრობა ან მაგია. ჯადოქრობა აქ ერთგვარი პროფესიაა, აქ მაგია არაა რამე ზებუნებრივი და სასწაული – ის მეცნიერებაა, რომლის შესწავლაც ყველას შეუძლია და ის ჩვეულებრივ მეცნიერულ კანონებს ემორჩილება).

მაშ, რის შესახებაა ეს წიგნი?
მიუხედავად იმისა, რომ წიგნის სიუჟეტი მაგიურ სამყაროში ვითარდება, ის ძალიან რეალისტურიცაა. რეალურობაში კი იმას ვგულისხმობ, რომ მთავარი პერსონაჟი ქვო, მიუხედავად ნიჭიერებისა, ძალიან რეალურ ცხოვრებისეულ პრობლემებს ეჭიდება: შესანიშნავი მშობლების გარდაცვალება, სიღარიბე, თავის გატანა სასტიკი ქალაქის ქუჩებში, სიკვდილამდე ცემა, პურის ნატეხისთვის ქურდობა, მათხოვრობა, განდეგილობა. ავტორი ქვოს გამორჩეულ ნიჭიერებას აბალანსებს მისი ბავშვური სისულეებით, მოუმწიფებლობით, გამოუცდელობით – და ეს ყველაფერი ნადვილი ბავშვებისგან არაფრით განასხვავებს მთავარ პერსონაჟს. ხანდახან, როცა ყველაფერი ნორმალურად მიდის, ცხოვრება კალაპოტში დგება და თითქოს მან ლოგიკური არჩევანი უნდა გააკეთოს, ან სწორი ნაბიჯი გადადგას, ის მორიგ სისულელეს და დაუფიქრებელ ნაბიჯს დგამს. იყო მომენტები, როცა მინდოდა იმ სამყარში გადავსახლებულიყავი და ქვოსთვის თავში წამომერტყა 🙂

წიგნი ცოტა მძიმედ იწყება, მაგრამ უნდა გახსოვდეთ, რომ ქვოს ბავშვობის ამბები მნიშვნელოვან როლს თამაშობს და, რომ ეს აუცილებელი შესავალია, რათა ქვომ დაიწყოს თხრობა, მოგიყვეთ თავის შესახებ. ჰო, წიგნი პირველ პირშია დაწერილი და იქმნება შთაბეჭდილება, რომ თქვენ მთავარი პერსონაჟი პირადად გესაუბრებათ. ეს განსაკუთრებული სიამოვნებაა! აღსანიშნავია, რომ წიგნში მხოლოდ ერთი დღის ამბებია მოთხრობილი. წიგნის ბოლოს კი ყველანი დასაძინებლად მიდიან.. მეფის მკვლელის ქრონიკების 3 წიგნი ქვოს ფუნდუკში გატარებული 3 დღეა, რომელიც საინტერესო ამბების მოსმენაში გაილევა..

მინდა, რომ ძალიან ბევრი რამ დავწერო, უამრავი მომენტი გავიხსენო, რომ უფრო დაგაინტერესოთ, მაგრამ სპოილერებბის გარეშე ეს არ გამომივა. თუმცა ერთ მონაკვეთს დავწერ, რომელიც რამდენჯერმა დაიწერა უკვე ბლოგებსა თუ საიტებზე:
“- როცა გამოეღვიძა, ტაბორლინ დიდმა აღმოაჩინა, რომ მაღალ კოშკშია ჩაკეტილი. ხმალი წაეღოთ და იარაღები ჩამოერთმიათ – გასაღები, მონეტები და სანთელი აღარსად იყო. მაგრამ ეს არ იყო ყველაზე უარესი რამ, იცით? იცი, ეს რას ნიშნავდა, ბიჭო?
– ჩანდრიანები!
– სწორია. ჩანდრიანები. ყველამ იცის, რომ ცისფერი ალი მათი ნიშანია. ტაბორლინი უნდა გაქცეულიყო, მაგრამ, როცა მიმოიხედა, დაინახა, რომ მის საკანს კარი არ ჰქონდა. არც ფანჯრები. მის გარშემო არაფერი იყო გლუვი, მტკიცე ქვის გარდა. ამ საკნიდან ადამიანიშვილი არასოდეს გაქცეულიყო. მაგრამ ტაბორლინმა ყველაფრის სახელი იცოდა, ასე რომ ყველაფერი მის ბრძანებას ემორჩილებოდა. უთხრა მან ქვას: “გატყდი!” და ქვა გატყდა. კედელი ქაღალდის ფურცელივით გაიხა და ნახვრეტიდან ტაბორლინმა დაინახა ცა და შეისუნთქა გაზაფხულის ტკბილი ჰაერი. მივიდა კიდესთან, გადაიხედა და დაუფიქრებლად გადააბიჯა. ტაბორლინი ჩავარდა, მაგრამ უიმედობას არ მისცემია, რადგან მან ქარის სახელი იცოდა და ქარი მას დაემორჩილა!”

ამბავმა იმდენად ჩამითრია, რომ 935 გვერდიანი წიგნი 5 დღეში წავიკითხე და დასრულების შემდეგაც არაერთხელ დავუბრუნდი ქვოს ისტორიებს გონებაში. ძნელია, დაივიწყო ასეთი შთამბეჭდავი წიგნი. დიდი ხანი დამჭირდა, რომ რომელიმე სხვა წიგნის წაკითხვის სურვილი გამჩენოდა – ამაზე კარგი რაღა უნდა წამეკითხა? ეს ის წიგნია, რომელსაც აუცილებლად გადავიკითხავ წლების შემდეგ. ახლაც კი მუდმივად მაქვს სურვილი, დავბრუნდე ქვოს სამყაროში, სადმე იქვე ფუნდუკში კუთხეში მივჯდე, ლუდი დავლიო და მივაყურადო, როგორ ყვება ქვო თავის თავბრუდამხვევ მაგიურ ისტორიას. შეუძლებელია, ქვომ თქვენი სიყვარული ვერ მოიპოვოს!

Must Read წიგნია!
თუ ჩემი არ გჯერათ, იქნებ იმ 350,000 მკითხველს დაუჯეროთ, რომელთა საშუალო შეფასებაც 4,55 ქულაა – მაქსიმალური 5-დან.

გუდრიდსზე ამ წიგნის ათასობით მიმოხილვაში ავტორის შეხედულებასაც წააწყდებით 🙂პატრიკ როთფუსი ქარის სახელი კომენტარი

ასევე სასიხარულო ამბავია, რომ მალე “ქარის სახელს” ფილმადაც გადაიღებენ და ეჭვი არავის ეპარება, რომ Got-ზე არანაკლებ პოპულარული გახდება:

ქარის სახელი ფილმი

ძალიან დიდი მადლობა გამომცემლობას “წიგნები ბათუმში” საჩუქრისათვის!
“ქარის სახელი” ჩვენი მინი ბიბლიოთეკის თაროების მშვენება იქნება!ქარის სახელი ქავერი

“…ფუნდუკი “გზაგამყოფი ქვა” სიჩუმეში ჩაიძირა. და ეს სიჩუმე სამ ნაკადად დაიღვარა. პირველი, შედარებით შესამჩნევი – უდაბური სიჩუმე იყო, არარსებულისგან წარმოქმნილი. რომ ეწვიმა, წვიმის წვეთები სახურავს დაუშვებდნენ, მილებიდან ჩამოწვეთდნენ, ასე თუ ისე, ზღვის სიმყუდროვესაც დაარღვევდნენ. ფუნდუკში რომ საყვარლებს სძინებოდათ, მათი ოხვრის და კვნესის ხმა გაისმებოდა და სიჩუმეს შორეულ მხარეში განდევნიდა. ვინმეს რომ მუსიკა დაეკრა… თუმცა არა, რა თქმა უნდა, აქ მუსიკის ხმას ვერ გაიგებდით. სინამდვილეში, არაფერი მსგავსი არ ისმოდა. ამიტომ, სიჩუმეც ფეხს არ იცვლიდა.
 
საიდანღაც, შორი ტყიდან წვეულების სუსტი ხმა ისმოდა. ისმოდა ფეხსაცმლის მიწასთან შეხების ხმები. ეს მსუბუქი, მფრთხალი ხმა, ქარის მიერ გარხეულ გაბმულ ძაფს ემსგავსებოდა. სულ მალე კი, ისიც გაქრა. დარჩნენ მხოლოდ ღამის ნიავში მოშრიალე ფოთლები. მალე ისინიც დადუმდნენ და დარჩა მხოლოდ სიჩუმის მეორე ნაკადი. სიჩუმე მოლოდინისა, თითქოს ვიღაცამ ჰაერი ღრმად ჩაისუნთქა და ჯერად არ ამოესუნთქა.
 
მესამე სიჩუმის შემჩნევა კი, საკმაოდ რთული გახლდათ. ალბათ საათობით მოგიწევდათ მისთვის სიბნელის შიგნით შემოშვების გამო საგულდაგულოდ დარაზულ ათობით რკინის სასახლის ცივ კედლებში ლოდინი. სიჩუმე საერთო დარბაზის მიყრუებულ კუნჭულებში იმალებოდა, იქ, სადაც ადრე სკამები და მაგიდები იდგა. ის ბუდობდა მრავალრიცხოვან ნაიარევში და იმ კაცის ხელებში, რომელიც ამ ნაიარევებს ატარებდა და ახლა გაჭირვებით, ტკივილით ერთმანეთზე მაგრად დაჭერილი კბილებით სარეცელისკენ მიემართებოდა.
 
კაცს წითელი, ალისფერი თმები ჰქონდა. მისი გამოხედვა ბნელი და იდუმალებით მოცული იყო, და ის მოძრაობდა შუაღამეში ისე ფრთხილად და დაკვირვებით, როგორც ქურდი. დაბლა დაეშვა. და აქ, გამოცდილი მოცეკვავისებრ გაშალა ხელები, წინ გადაიხარა და ერთი, იდეალური ნაბიჯი გადადგა.
 
ფუნდუკი “გზაგამყოფი ქვა” ამ კაცს ეკუთვნოდა. ისვე ფლობდა სიჩუმის მესამე ნაკადსაც. დამსახურებულად, ეს ყველაზე დიდი სიჩუმე იყო: პირველ ორს აღემატებოდა და მათ თავის თავში მოიცავდა, – ის იყო უნაპირო და უძირო, შემოდგომის დასასრულის მსგავსი. იყო მძიმე, როგორც მდინარის გამორიყული კაჭარი. ეს იყო მოწყვეტილი ყვავილის მომთმენი მორჩილება, – სიჩუმე კაცისა, რომელიც ელოდა სიკვდილს.”

MiNi Library

facebook
goodreads

ჯერ კიდევ ელისი

ჯერ კიდევ ელისი

ჯერ კიდევ ელისი
ავტორი: ლიზა ჯენოვა
გამლობა: გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” – “BOOKS IN BATUMI” Publishing

რამდენიმე დღეა ვცდილობ აზრები დავალაგო და ვისაუბრო წიგნზე, რომელიც ცხოვრებას ცვლის. დიახ, ეს life changing წიგნია და ის აუცილებლად უნდა წაიკითხოთ.

წიგნი მოგვითხრობს ელისის შესახებ, რომელიც არის ჰარვარდის პროფესორი ლინგვისტიკის დარგში, კითხულობს უამრავ ლექციას, ატარებს კვლევებს, არის წარმატებული პროფესიონალი, ჰყავს კარგი ოჯახი, მეუღლე და სამი შვილი და არის უბრალოდ კეთილი ადამიანი. მაგრამ ელისს მეხსიერების ჩავარდნები ეწყება. ელისს ალცჰაიმერი დაუდგინეს ადრეულ ასაკში..

ვერაფრით წარმოვიდგენ რა მოხდებოდა ან მე ან ჩემს გარშემო, ჩემი ოჯახის რომელიმე წევრს რომ ჰქონდეს ალცჰაიმერი. რა მოხდებოდა? როგორ შეიცვლებოდა ცხოვრება? რას მოვიმოქმედებდით? და რა იქნებოდა ეს ყველაფერი მე რომ დამმართნოდა? მეხსიერება, მოგონებები, ცოდნა, მთელი სამყარო ჩემს თავში გაქრებოდა, უბრალოდ დაიფერფლებოდა უკვალოდ. დამავიწყდებოდა ვინ მიყვარს, რა მომწონს, რა მიხარია, რას ვებრძვი, რა მამოძრავებს, რა მაცინებს.. ამის წარმოდგენაც კი უბრალოდ მზარავს.

თქვენ კი წარმოიდგინეთ, რა ხდება, როდესაც ეს ყველაფერი ბრწყინვალე გონების პატრონს ემართება, პროფესორს, რომელსაც თავის დარგში სიტყვა ეთქმის, რომელსაც ენდობიან. რა ხდება მის თავს, როდესაც ნელ-ნელა კარგავს ყველაფერს, რასაც მთელი ცხოვრება აშენებდა? თუმცა არ კარგავს მთავარს: თავისი შვილებისა და მეუღლის სიყვარულს. ისე, როგორც არასოდეს, შვილები გვერდში უდგანან ელისს და ეს წვრილმანი ყოველდღიური მომენტები არის ძალიან ემოციური, ცრემლების მოწმენდა ხშირად მოგიწევთ.

ამ წიგნმა მაიძულა, დავფიქრებულიყავი ჩემს ქცევაზე ოჯახში. მიუხედავად იმისა, რომ ჩემებს მსგავსი დაავადება არ აწუხებთ და იმედია, არც არასოდეს შეაწუხებთ, გადავაფასე ჩემი ყოველდღიურობა, ჩემი დამოკიდებულება ჩემი ოჯახის წევრების მიმართ. რა ცოტა დრო გვაქვს იმისთვის, რომ გამოვხატოთ ყურადღება და სიყვარული, ვიზრუნოთ ჩვენს საყვარელ ადამიანებზე.

ყველამ იცის, რომ ალცჰაიმერის დამმარცხებელი პრეპარატი თუ ოპერაცია ჯერ არ არსებობს. მაგრამ ელისი არ ეგუება – ცდილობს, იბრძვის, ვარჯიშობს, გვერდში უდგას სხვა მის მსგავსად დაავადებულ ხალხს.

მთელი წიგნი ელისის თვალით დანახული ამბებია. ელისის დაავადების პროგრესირებასთან ერთად წიგნიც ნელ-ნელა იხლართება, ხშირად ჩავარდნებია, ხშირად რაღაც ადგილები მეორდება და ნათლად ვხედავთ ელისის თვალით დანახულ ალცჰაიმერიან სამყაროს. ამისთვის ცალკე აპლოდისმენტები ეკუთვნის ლიზა ჯენოვას. ნელ-ნელა ელისის თვალით ვხედავთ, როგორ კარგავს თავდაჯერებას ამაყი და ბრწყინვალე გონების მქონე პროფესორი ძლიერი ქალი.

ცალკე მინდა ვისაუბრო ჯონზე, მეუღლეზე. არ შემიძლია, არ გავუგო მასაც. რამდენი ადამიანია ჩვენ გარშემო მზად იმისთვის, რომ მთელი თავისი ბრწყინვალე კარიერა და მომავალი დაუთმოს თავისი მეუღლის ავადმყოფობას? განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც იცის, რომ ვერ დაამარცხებს მას? მიუხედავად იმისა, რომ ამ პერსონაჟის ქცევა ხშირად ნერვებს მიშლიდა, ბოლოს მაინც ძალიან ემოციური ნაბიჯი გადადგა.

ცალკე საუბარს იმსახურებს ლიდია. შვილებიდან ყველაზე საინტერესო და ყველაზე დამოუკიდებელი, მე თუ მკითხავთ ყველაზე ძლიერიც. ელისი და ლიდია მუდმივად კამათობენ, ერთმანეთს ვერ უგებენ, თუმცა სწორედ ლიდია აღმოჩნდება ის, რომელიც ყველაზე მეტად გაუგებს დედამისს და რომელიც მუდმივად ცდილობს არავის დააჩაგვრინოს დედა, ალცჰაიმერსაც კი. ლიდია ის პერსონაჟია, რომლის ჩახუტებაც ძალიან ხშირად მოგინდებათ.

მიუხედავად იმისა, რომ ვიცი, გასპოილერებთ, არ შემიძლია, არ გავიხსენო ერთი ძალიან სევდიანი ნაწილი. წიგნის დასაწყისში ელისი მიირთმევს ნაყინს და აკვირდება, თავის ქცევას. მისმა ხელება და ორგანიზმმა ზუსტად იცის, როგორ დაატრიალოს და მიირთვას ნაყინი ისე, რომ დამდნარმა მასამ ხელი არ დაუსვაროს. ელისს ეს ფაქტი ამხიარულებს. ახარებს, რომ ბავშვობაში დასწავლილი ქცევა უკვე ინსტინქტად იქცა. წიგნის ბოლოს ელისი შეექცევა ნაყინს, ხელები კი სულ მთლად დასვრილი აქვს. ელისს ალცჰაიმერი ამარცხებს. ზუსტად ასეთი ვერაგი და დაუნდობელი დაავადებაა, რომელიც ჩვილობის დროიდან დასწავლილ ინსტინქტებსაც კი ძირს უთხრის და ხრავს.. მთელი წიგნი სავსეა ასეთი წვრილი დეტალებით, რომელიც ვითომ არაფერი, მაგრამ როგორც კი გააცნობიერებთ წაკითხულს, მაშინვე ცრემლი მოგადგებათ თვალზე.

ძნელია ემოციების გარეშე წაიკითხო და უფრო ძნელია ემოციების გარეშე ისაუბრო ელისზე. რაღაც მომენტებში ჩემდაუნებურად ვავლებდი პარალელებს კიზის წიგნთან “ყვავილები ელჯერნონისთვის”. ელისიც ბრწყინვალე გონების პატრონი ნელ-ნელა კარგავს ყველაფერს და დეგრადირდება, იქცევა დიდ ბავშვად.

ნებისმიერი ჩვენგანი შეიძლება იქცეს ელისად. ვერასოდეს გამოიცნობ, ვისთან მივა ალცჰაიმერი, რომელიც წაშლის თქვენს გონებას, რომელიც თქვენ წაგშლით. რა მოხდება მაშინ, როცა არ გეცოდინება, ვინ ხარ?

გთხოვთ, წაიკითხეთ ელისის სულისშემძვრელი ამბავი და სხვებსაც წააკითხეთ. ეს წიგნი თქვენს ცხოვრებას შეცვლის.

პ.ს. მადლობა ლიზა ჯენოვას, რომ ამ წიგნით ყველას დაანახა იმ ხალხის ტკივილი, ვინც ამ დაავადებას ებრძვის.

MiNi Library

facebook
goodreads

უბიკი

უბიკი

უბიკი
ავტორი: ფილიპ კ. დიკი
გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” – “BOOKS IN BATUMI” Publishing

ყურადღება: რევიუ შეიცავს სპოილერებს!

კიდევ ერთი ძალიან კარგი წიგნი მინი ბიბლიოთეკის ბლოგზე.

წიგნი მოგვითხრობს სამყაროზე, სადაც მთვარეზე გადაფრენა ისევე მარტივია, როგორც აქედან სტამბულში ჩაფრენა, სადაც რანსითერის ანტი-ფსი (ტელეპათიის დაბლოკვის უნარის მქონე ადამიანი) ორგანიზაცია უპირისპირდება ჰოლისს (ტელეპათიური უნარების მქონე ადამიანების “კრიმინალური” ორგანიზაცია), სადაც ნებისმიერი მომსახურებისათვის ხურდა ფული გჭირდებათ: იქნება ეს მაცივრის კარის გაღება თუ საკუთარი სახლიდან გარეთ გასვლა.. სადაც ადამიანები გადრაცვალების შემდეგ თანამედროვე მორგში ნახევრად-ცოცხალ ფაზაში აგრძელებენ არსებობას და მათთან დაკავშირება ცოცხლების სამყაროდან ისევაა შესაძლებელი..
ფილიპ დიკის მიერ აღწერილი სამყარო სამკაოდ ჩახლართული და საინტერესოა.

მოვლენები მეტწილად ანტი-ფსი ორგანიზაციაში მომუშავე რანსითერის მარჯვენა ხელის ჯო ჩიპის გარშემო ვითარდება. ცხოვრება ჩვეულ კალაპოტში მიედინება, სანამ რანსითერი არ გადაწყვეტს ჯგუფი მთავრეზე წაიყვანოს ჰოლისის წევრების გამოსააშკარავებლად. სწორედ მთვარეზე მომხდარი უბედური შემთხვევის მერე იკარგება ლოგიკური ბმა მოვლენებს შორის. უბედური შემთხვევის შემდეგ ჯო ჩიპი ცდილობს გაარკვიოს, სად იმყოფება, რას წარმოადგენს, რა დროშია და რა მდგომარეობაში. უმთავრესი მაინც იმის გარკვევაა, ვინ მკვდარია და ვინ – ცოცხალი, ვინ არის ნახევრად-სიცოცხლის ფაზაში ყინულიან მაცივარში მოთავსებული და ვინ იმყოფება ამ მაცივრებით სავსე ოთახში ნახევრად-ცოცხლებთან დასაკავშირებლად. მოვლენები იმგვარად ვითარება, რომ დარწმუნებული ვერასოდეს იქნები, ვინ რომელ მხარესაა, ვინ არის მთავარი ბოროტმოქმდი ან ვინ არის მთავარი მოკავშირე. დასასრული კი საერთოდ გამაოგნებელია, ყველაფერი ისევ თავდაყირა დგება.

ამ წიგნში დრო ცალკე პერსონაჟია. სუბსტანციაა, რომელსაც შეგიძლია შეეხო, რომელიც შეიძლება შრეებად დაიშალოს, დეგრადირდეს, უკან წავიდეს, ან წინ გაგასწროს. დრო არის ძალა, რომელიც ეხება ყველაფერს, რომელსაც შეუძლია უდიდესი ენტროპიის გამოწვევა, შეუძლია დაარღვიოს ყველა საგანი და დაიყვანოს ისინი საწყის დონემდე, დაგვანახოს მისი რეალური პირველყოფილი სახე. დრო ქმნის ლაბირინთებს, რომლიდან დაღწევაც გადარჩენას ნიშნავს. მოვლენების ლოგიკური ბმა ისევე გიქრება ხელიდან, როგორც დრო იშლება შრეებად დიკის რომანში.

ყველაზე საინტერესო კი ქალაქ დემიონის ამბებია – ანტი-ფსი ორგანიზაციის გადარჩენილი ინერციალების გუნდი დროის რეგრესის გამო 1992 წლიდან 1939 წელში გადაინაცვლებს. ქალაქში, სადაც ისინი ნელ-ნელა იფიტებიან ძალებისგან, იხოცებიან, იშლებიან, ენერგიას კარგავენ. აქ ორი მთავარი მოქმედი ძალაა, რომელიც ერთმანეთს უპირისპირდება: ჟორი – ნახევრად-ცოცხალი, რომელიც ქმნის წარმოსახვით სამყაროებს და “ჭამს” გადარჩენილებს და უბიკი, ძალა, რომელსაც შეუძლია, რეგრესი შეაჩეროს. ბოროტის და კეთილის მუდმივი ჭიდილი, დიკის ინტერპრეტაციით.

კითხვები, რომელიც აუცილებლად გაჩნდება წიგნის კითხვის დრო: რატომ ხდება, რომ ყველას ელევა ენერგია, ჟორი კი მუდვივად ახრხებს იყოს ხაზზე. ვინ შექმნა უბიკი? როგორ ახერხებს ჯო ჩიპი მუდმივად მიიღოს უბიკის საკმარისი დოზა, რომ გადარჩეს? შეძლებს კი როდესმე ჩიპი ჟორის დამარცხებას? სად არის რეალურად რანსიტერი – მაცივრის მეორე მხარეს, საიდანაც ცოცხლები ნახევრად-ცოცხლებს უკავშირდებიან თუ ისიც ყინულით სავსე მაცივარშია და წარმოდგენა არ აქვს?

დარწმუნებული ვარ წიგნის წაკითხვის ბოლოს თქვენც გექნებათ თქვენი თეორიები დიკის მიერ აღწერილი გიჟური სამყაროს შესახებ. თეორიები, რომლითაც ეცდებით ახსნათ მოვლენების ლოგიკა. მიხვალთ ბოლო თავამდე და ყველაფერი დადგება თავდაყირა, ყველა თქვენს თეორიას მოეშლება საყრდენი და ლოგიკა. სწორედ აქ არის დიკის გენიალურობა. ის უბრალოდ შეუდარებელია.  რაღაცით ეს სცენარი “ინსეფშენს” მაგონებს. მსგავსი ურთიერთსაპირისპირო შეგრძნებები მხოლოდ ინსეფშენის ნახვის შემდეგ მქონდა. ახლა კი ამას უბიკის სამყაროც დაემატა.

ჩემ წარმოდგენაში, ეს ყველაფერი მატრიოშკებს ჰგავს. სამყარო სამყაროში. წარმოსახვა წარმოსახვაში. წარმოსახვითი სამყაროები და მოვლენები, რომლებიც სხვების წარმოსახვაში ვითარდებიან. ნახევრად-ცოცხლები, რომლებიც სხვა ნახევრად-ცოცხლების გონებაში არსებობენ? უბიკმა უწყის..

ამ ყველაფერის ფონზე კი განსაკუთრებით მაოცებს ის ამბავი, რომ დიკმა ეს წიგნი 1969 წელს დაწერა! უბრალოდ შეუძლებელია ეს წიგნი არ მოგეწონოთ!

MiNi Library

facebook
goodreads

მეტრო 2035

მეტრო 2035

მეტრო 2035
ავტორი: დიმიტრი გლუხოვსკი
გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” – “BOOKS IN BATUMI” Publishing

პირველ რიგში, მინდა გაგაფრთხილოთ, რომ ეს პოსტი შეიცავს “სპოილერებს”, სხვანაირად ვერაფრით გადმოვცემ სათქმელს, რომელიც უხვად დამიგროვდა.

მეტრო 2033” და “მეტრო 2034” ვფიქრობ, მხოლოდ იმიტომ დაიწერა, რომ “მეტრო 2035”-სთვის შეემზადებინათ მკითხველი. ეს ერთგვარი დიდი შესავალია ძალიან დიდ და გამაოგნებელ წიგნამდე. მიუხედავად იმისა, რომ 2034 ძალიან დიდი იმედგაცრუება აღმოჩნდა პირადად ჩემთვის, ასე თუ ისე, საინტერესო საკითხავი იყო. 2033 კი ძალიან მაგარი სათავგადასავლო წიგნია, საინტერესო ამბებით და პერსონაჟებით, რომელიც ძალიან გართობს და რომელმაც უდავოდ დიდი საყოველთაო მოწონება დაიმსახურა. მეტრო 2035 წინა ორივე წიგნზე მეტად ჩამთრევია, უფრო დაძაბული და ჩახლართული სიუჟეტია, ძალიან ძლიერი პერსონაჟებია, ამბავი ტვინს გიდუღებს და ზუსტად ურტყამს მიზანში. საუკეთესო ანტიუტოპიური ნაწარმოებია, რაც წამიკითხავს, რომელიც პირდაპირ სახეზე აგაფარებს ადამიანურ მონურ ბუნებას. მაგრამ მისი მთავარი ღირებულება საერთოდ არაა პერსონაჟები, ან ჩახლართული ამბები, ან კვანძები, ან პოსტაპოკალიპტური სამყაროს დეტალები, რომელიც იდეალურადაა აღწერილი.  ეს არის წიგნი, რომელიც აშიშვლებს ჩვენი მეზობელი სახელმწიფოს რეალობას და ზოგადად დიქტატურულ რეჟიმებს. წიგნი, რომელიც ზუსტად ასახავს პროპაგანდის საშინელ ეფექტს, დიქტატურის უღელს, მონურ სიბრმავეს, ადამიანის ბუნების უმახინჯეს გამოვლინებას – შეეგუოს ყველაფერს და იცხოვროს ნეხვში ყელამდე ჩაფლულმა, ოღონდ არ იბრძოლოს, ოღონდ არ იყოს თავისუფალი, ოღონდ ვინმე მართავდეს და იმდენ ლუკმა საჭმელს აძლევდეს, რომ შიმშილით არ მოკვდეს.. ოღონდ არ იყოს თავისუფალი!

მეტრო 2033-ის მთავარი მოქმედი გმირი, არტიომი, გაიზარდა. ის აღარაა პატარა ბიჭი, ერთ დროს რომ აღტკინებული შეჰყურებდა ორდენის წევრებსა და სტალკერებს. ის უკვე ფიქრობს, მას ბევრი შეკითხვა აწუხებს და, რაც მთავარია, ის აბსოლუტურად დარწმუნებულია, რომ ისინი მარტონი არ არიან, რომ აუცილებლად გადარჩებოდნენ სხვებიც, უბრალოდ უნდა ეცადოს და ხმა მიაწვდინოს მათ. მისი მცდელობები, რადიოსიგნალით მიწვდეს სხვა შორეულ ქალაქებს, უშედეგოდ მთავრდება. მას ყველა შეშლილად თვლის. ხალხი, რომელიც მიჩვეულია სალაფავის ჭამას, ჭამს ყველაფერს, რასაც მიუგდებენ, მათ შორის იმასაც, რომ ისინი ერთადერთი არიან ამ პლანეტაზე. ყველა სხვა, ვინც განსხვავებულად ფიქრობს, შეშლილია. არტიომი ცდილობს საკუთარი სიმართლის დამტკიცებას და ეს ბრძოლა მას დევნილად აქცევს. საკუთარი თანამებრძოლები მას სასიკვდილოდ იმეტებენ. თუმცა ის მაინც აღმოაჩენს სიმართლეს. სასწაულებრივ სიმართლეს, რომელსაც უმალავენ ყველას. ამ ბრძოლაში ყველა სახე – წითლები, რაიხი, ორდენი, ჰანზა – ყველა ერთდება, თითქოს ეს ერთი და იგივე სახეა, ერთ მასად იქცევა, ერთი ხელიდან იკვებება, ერთი პირით იღებს ბრძანებებს, ერთ მიზანს ემსახურება და ერთიანად არის სისხლში ამოსვრილი.

წიგნის სიუჟეტს ხაზად გასდევს მეტროს მიწისქვეშეთის მმართველის ელიტის მოწოდებები, რომ მეტროს გარდა სხვა ქვეყნებიც გადარჩა, მაგრამ სხვა გადარჩენილები ერთიანი ძალებით ცდილობენ, მოსკოვის მეტროში საწაულებრივად გადარჩენილი რუსი ხალხის საბოლოოდ გაწყვეტას და ამიტომაც ისინი ვალდებულები არიან, უფრო მაგრად ჩაიჭყლიტონ იმ ნაგავში და ყელამდე ნეხვში, უფრო დამჯერები იყვნენ, უფრო მორჩილები, უფრო მონურები.. ლამის ბოლო გვერდებამდე, ვბრაზდებოდი ავტორზე და ვფიქრობდი: “რაღა საჭიროა ისედაც პარანოიით შეპყრობილი რუსეთის მოსახლეობისათვის კიდევ მტრის ხატების შექმნა? წიგნშიც იმის პროპაგანდა, რომ რუსეთს ებრძვის მთელი სამყარო, რომ რუსეთის განადგურება უნდათ?” ვფიქრობდი და ნერვები მეშლებოდა. თუმცა ბოლოს ყველაფერი ისე შემობრუნდა, რომ ყბა ჩამომივარდა, გავცოფდი, გავნერვიულდი, ვიგინებოდი და წარმოვიდგენდი, მე რას ვიზამდი არტიომის ადგილზე.

წიგნის კითხვისას უამრავი პარალელი თავისით იწყებს ხაზების გავლებას მეტროს სამყაროსა და პარანოიით ნაკვებ რუსეთის სახელწიფოს შორის. რუსეთიც ხომ ერთადერთია, რომელსაც “მთელი სმყარო ებრძვის”, ყველა მის განადგურებას ცდილობს. ნატო, ამერიკა, დასავლეთი – “გარყვნილების ბუდეები”! რუსეთი კი “სიწმინდის სადარაჯოზეა”, ყველა დანარჩენს ამ “სიწმინდის” განადგურება სურს.  ზუსტად ასევეა მეტრო 2035-ის ჯურღმულებშიც, მხოლოდ ისინი არიან სიმართლის მხარეს, ყველა სხვა დანარჩენი დედამიწაზე მათ წინააღმდეგაა, ყველას ამ გადარჩენილი ერთი მუჭა ხალხის “განადგურება” სურს – ამ სალაფავით ნაკვები ხალხი თვითონვე ამბობს უარს თავისუფლებაზე, გადარჩენაზე, სიცოცხლეზე მიწის ზემოთ და არა მიწასა და განავალში. მონები ირჩევენ სამყაროს, სადაც ღორებს ადამიანის ხორცით კვებავენ, სადაც არ არსებობს არანაირი სიმართლე, სადაც არავინ სვამს კითხვებს, სადაც არავინაა თავისუფალი და სადაც არ არსებობს მომავალი. როდესაც ხალხს მხოლოდ იმდენი საჭმელი აქვს, რომ არ მოკვდეს, ვერაფერს ხედავს, გარდა იმ ხელისა, რომელიც საკვებს აძლევს. სამყარო, სადაც ადამიანის სიცოცხლეს, არ აქვს ფასი და, სადაც სიცოცხლე ზოგადად, არანაირ ფასეულობას არ წარმოადგენს. და განა რამე სხვა ხდება უამრავი შიშით და ფობიით გაჟღენთილ რუსეთში?

წარმოვიდგენ, როგორ კითხულობს ამ წიგნს რუსეთის ხელისუფლების ტყულებით გაჯერებული ადამიანი და წიგნის ლამის ბოლომდე გულში ამბობს: “აი ხომ ხედავთ, ნამდვილად ასეა, ნამდვილად გვებრძვიან, დასავლეთი ცუდია, ყველა ჩვენ წინააღმდეგაა!” მაინტერესებს, როდესაც ბოლო გვერდებს წაიკითხავს, მიხვდება, რომ მონაა? მიხვდება, რომ მატლია და ნეხვშია ყელამდე? დაფიქრდება თავისუფლებაზე? მოუნდება არტიომის გვერდით დადგომა? თუ პირიქით, არტიომს გალანძღავს? მიხვდება, რომ ისიც ისეთივე პროპაგანდის მსხვერპლია, როგორც მოსკოვის მეტროში გადარჩენილი ბრბო?

ამ წიგნში თქვენ ნახავთ სახეებს, რომლებიც ნეხვში კეთილღეობისთვის, საკუთარი ნებით ამბობენ უარს თავისუფლებაზე.

“რატომ უნდა გავაპროტესტოთ?” “რატომ უნდა მოვხვდეთ ვინმეს თვალში ცუდად?” “ეს ჩემი საქმე არ არის!” – მე ძალიან ბევრი გარშემომყოფისგან მომისმენია მსგავსი არგუმენტები და ძალიან კარგად მახსოვს ის შეგრძნებები, რომელიც მაშინ მეუფლებოდა – გაოგნება და ზიზღი! არაფერია იმაზე საზიზღარი და საცოდავი, ვიდრე ადამიანი, რომელიც ოდნავი კეთილდღეობისთვის თავზე ნეხვს საკუთარი ხელით იყრის, თვალს ხუჭავს უსამართლობაზე, ცდილობს, რომ ვინმეს წინააღმდეგ არ წავიდეს, ვინმეს ცუდად არ გაეჩხიროს თვალში. რას იზამ, მონობაში ნაკვები ხალხი, მონობისთვის გააკეთებს ყველაფერს, ოღონდ არ უხსენო თავისუფლება. ოღონდ კრიტიკული აზრი არ გამოთქვას, ოღონდ თვითონ იყოს კარგად.

არტიომი ცდილობს, ყველას უთხრას სიმართლე, ცდილობს გადაარჩინოს სხვებიც, მაგრამ ძალიან გვიან ხვდება, რომ იმ გვირაბებში აღარავინაა გადასარჩენი, იქ ადამიანები აღარ არიან. თუ ჯორჯ ორუელის “ცხოველების ფერმაში” ღორები ნელ-ნელა იქცევიან ადამიანებად, აქ პირიქით, ადამიანები იქცევიან ღორებად და მატლებად..

და რას იზამს არტიომი? გადარჩება? ვინმე დადგება მის გვერდით? ოკეანისკენ გაქანდება გადარჩენილი სამყაროს საძებნელად თუ ხალხის მონობით გაოგნებულს აპათია შეიპყრობს და გაირიყება მეტროში. გატეხავს სისტემას თუ სისტემა გატეხავს? ეს თქვენ უნდა გაარკვიოთ!

მე კი მხოლოდ ერთი თხოვნა მექნება გამომცემლებთან: როდესაც გლუხოვსკი ჩამოვა, შემახვედრეთ, ძალიან ბევრი სალაპარაკო დამიგროვდა.

პ.ს.
მეტრო 2035-ის წიგნის ყდა – ეს გარეკანი ცალკე აპლოდისმენტებს იმსახურებს. აქ ყველაფერია.

MiNi Library

facebook
goodreads

მის პერეგრინის სახლი უჩვეულო ბავშვებისთვის

მის პერეგრინის სახლი უჩვეულო ბავშვებისთვის

მის პერეგრინის სახლი უჩვეულო ბავშვებისთვის
ავტორი: Ransom Riggs
გამომცემლობა “წიგნები ბათუმში” – “BOOKS IN BATUMI” Publishing

სწორედ ასეთი წიგნების გამო მიყვარს კითხვა!

წიგნის მთავარი გმირს, ჯეიკობს, ბაბუა ხშირად უყვებოდა ხოლმე ამბებს საინტერესო თავგადასავლებზე. ამ ამბების რეალურობის არავის სჯეროდა და ბაბუა ცდილობდა უცნაური ფოტოების საშუალებით დაედასტურებინა თავისი სიტყვების სიმართლე. ფოტოებზე კი, ერთი შეხედვით, მართლაც დაუჯერებელი ამბები ხდებოდა. ერთ დღესაც ჯეიკობის ბაბუას მოკლავენ და ის მკვლელის საზარელ სახეს დაინახავს. მალე ის აღმიაჩენს, რომ მას გამოჰყვა ბაბუის უნარი, დაინახოს უჩინარი მკვლელები. ჯეიკობი გადაწყვეტს მოძებნოს სახლი უჩვეულო ბავშვებისათვის. სახლი, სადაც ბავშვობაში მისი ბაბუაც ცხოვრობდა. სწორდ აქ იწყება ამბავი, რომელიც დაგავიწყებთ ყველაფერს გარშემო.

თუ შეიძლება, რომ წიგნი საკვებს შევადაროთ, ეს ერთ-ერთი ყველაზე გემრიელი წიგნია, რაც ოდესმე წამიკითხავს. ის მოგვითხრობს თავგადასავალზე, რომელშით თავით გადაეშვებიან ბავშვები და მათთან ერთად თქვენც. ამბები ძალიან საინტერესოდ და სწრაფად ვითარდება. მინდა, უფრო მეტი რამ მოვყვე, მაგრამ მეშინია, რომ საინტერესო დეტალებს გავამხელ, ამიტომაც ჩუმად ვიქნები.

წიგნის გაფორმება არის ცალკე სასაუბრო თემა.  ასეთი “ლამაზი” საკითხავი წიგნი ჯერ არ მინახავს. არ ვიცი, ეს რენსომ რიგზის ნოუ ჰაუა თუ არა, მაგრამ წიგნში ფოტეობის გამოყენება შინაარსის გასამდიდრებლად არის ძალიან, ძალიან მაგარი იდეა. ეს ფოტოები წიგნს ავსებს, ინტრიგას მატებს და უბრალოდ მისი განუყოფელი ნაწილია. დარწმუნებული ვარ, რომ არა წიგნის ასეთი მდიდრული გაფორმება, ცარიელ სიტყვები ასეთ სიამოვნებას ვერ მოგვანიჭებდა. ეს უბრალოდ ახალი საფეხურია ლიტერატურაში. თუმცა ეს არც არის გასაკვირი ავტორისგან – ის ხომ სულ ცოტა ხნის წინ ცნობილი იყო, როგორც სცენარისტი და მოკლემეტრაჟიანი ფილმბის რეჟისორი. შემდეგ კი ეს წიგნი დაწერა. რომ არა მისი გამოცდილება კინემატოგრაფიაში, დარწმუნებული ვარ, ეს წიგნი ასეთი საინტერესო ვერ გამოვიდოდა.

“მის პერეგრინის სახლი უჩვეულო ბავშვებისთვის” ჩვენი მინი ბიბლიოთეკის ყველაზე გამოჩენილ თაროზე დაიდებს ბინას. დარწმუნებულები ვართ, თქვენც ძალიან მოგეწონებათ!

ეს წიგნი ტრილოგიის პირველი ნაწილია. მალე მისი შემდეგი ნაწილებიც გამოვა. 2016 წელს კი შედგება ამ წიგნის მიხედვით გადაღებული ფილმის პრემიერა, რომლის რეჟისორიც ტიმ ბარტონია.

მის პერეგრინის სახლი

MiNi Library

facebook
goodreads